safer clubbing

Dansen zonder zorgen is ook een recht
Toen ik in Amsterdam kwam studeren in 2012, had ik geen idee dat de stad net zo bekend stond om zijn clubcultuur als, zoals mijn begeleider mij vertelde, om zijn Gender Studies. Ik luisterde weinig elektronische muziek en ging vooral naar bars of huisfeesten. Ik had (dacht ik) geen behoefte om naar een club of festival te gaan. Maar toen een vriendin mij uitnodigde voor een feest in OT301 waar een vriend van haar zou draaien, veranderde dit mijn perspectief helemaal. Die avond zag ik hoe divers ‘dansmuziek’ eigenlijk is: we gingen namelijk na afloop van het feest naar een 24-uur optreden in het Muziekgebouw, onderdeel van het World Minimal Musical Festival.

Zo begint mijn liefdesverhaal over het Amsterdamse nachtleven. Inmiddels heb ik ontdekt dat je op de dansvloer mensen kunt ontmoeten waar je anders misschien niet mee in aanraking zou komen. Je kunt een bijzondere vorm van vrijheid en plezier ervaren op een festival wanneer je danst met vrienden op een lievelingsnummer terwijl de zon opkomt. Je kunt nieuwe manieren vinden om jezelf te ontdekken en uiten.

Ik heb zelf meegemaakt hoeveel mogelijkheden er zijn voor nieuwe, leerzame en liefdevolle ervaringen in deze scene maar die mogelijkheden zijn helaas niet vanzelfsprekend.

Machtsverhoudingen
Wat eerder ‘vanzelfsprekend’ is, is dat mensen over mijn grenzen gaan terwijl ik uit ga. Dat iemand die achter mij danst mijn haar aait zonder het te vragen, zelfs voordat we oogcontact hebben gemaakt. Dat iemand steeds probeert met me te dansen, ook nadat ik aangeef dat ik het niet wil. Dat ik me niet vrij voel om zorgeloos te dansen, omdat ik in mijn ooghoek zie dat allerlei mannen naar me staren.

Dat veel vrouwen om mij heen vergelijkbare ervaringen hebben laat zien dat gender hierin een rol speelt: van jongs af aan is mannen geleerd dat ze dwingend mogen zijn als ze de aandacht van een vrouw willen en is vrouwen geleerd om dit gedrag te accepteren, in plaats van hun eigen grenzen als eerste prioriteit te zien. Als een vrouw ‘te’ direct is, wordt ze snel gezien als een ‘bitch’ – dat maakt het voor ons soms moeilijk om niet meegesleept te worden als iemand niet ophoudt met versierpogingen ook al proberen we op andere manieren ons gebrek aan interesse te tonen.

Daar is ook nog een andere reden voor: meisjes is geleerd om te deëscaleren, om zichzelf niet in gevaar te brengen door eventueel een man boos te maken maar door hem te negeren. Ik heb inderdaad veel nare verhalen gehoord over mannen die vrouwen achtervolgen in een club, over mannen die (verbaal) agressief worden als ze zich genegeerd voelen door een vrouw.

Grensoverschrijdende gedrag gebeurt natuurlijk niet alleen tussen hetero mannen en vrouwen. Een mannelijke collega van Sexmatters die soms make-up en nagellak draagt is aangerand door zowel hetero vrouwen en mannen als door homomannen. Buiten gay bars of clubs worden zoenende vrouwen vaak bekeken door groepen mannen, alsof het een show voor hun entertainment is. Dit soort gedrag, waarin geen rekening wordt gehouden met de gevoelens van anderen, zorgt ervoor dat sommige mensen zich niet thuis of veilig voelen in clubs – soms zelfs dat ze überhaupt niet meer uitgaan.

Collectieve verantwoordelijkheid
Clubs worden vaak gezien als counter-culture waar geen regels horen te zijn. Maar in werkelijkheid zijn clubs deel van onze maatschappij – en daarom niet vrij van seksisme, homofobie, racisme, en andere vormen van uitsluiting en onderdrukking. Ook binnen clubs moeten we dus actief samenwerken tegen ongelijkheid. Dit is iets wat vanuit de organisatie van een club moet komen – door duidelijke huisregels over grensoverschrijdend gedrag, trainingen aan het personeel, en communicatie met bezoekers hierover.

Maar echte verandering moet ook bottom-up komen. Ook al ben je geen beveiliger, je kunt wel op anderen letten en voor anderen zorgen. Is er iemand die heel dronken is en steeds mensen lastig valt? Spreek dan de vrienden van die persoon aan; vraag hen om verantwoordelijkheid voor diegene te nemen. Zie je een interactie waarin iemand er ongemakkelijk of betrapt uitziet? Vraag even of alles goed gaat – als de omstandigheden onveilig voelen, vraag diegene om mee naar de bar te lopen. Vertelt iemand je dat diegene wordt achtervolgd? Stel voor om samen naar de beveiligers te gaan om het te melden.

Er is soms weerstand tegen pogingen om clubs veilig en meer inclusief te maken omdat alles wat als ‘regels’ worden gezien botst met clubcultuur, waarin alles mag, zegt men. Maar ik zie grenzen als vaste, harde lijnen maar niet als het eindpunt van een interactie maar eerder vanuit waar respectvolle en zorgzaam interacties kunnen beginnen. Het klinkt misschien ironisch maar zonder aandacht voor de grenzen van onszelf en anderen is er geen vrijheid. Wanneer we ons allemaal betrokken voelen bij de veiligheid en het plezier van anderen, gaan we de nacht van ons leven hebben.

Meer lezen? Lees dan ook mijn eerdere blog voor DJBroadcast: https://www.djbroadcast.net/article/139898/seksuele-intimidatie-in-clubs-eerder-regel-dan-uitzondering.

Sophia Seawell

Sophia Seawell

Sophia schrijft over identiteit, gender en seksualiteit. Als Afro-Amerikaanse vrouw geeft zij etniciteit en andere identiteiten net zo veel gewicht als gender binnen het feminisme. 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *